سپاسگذاری
با سپاس به پیشگاه آن کسی که ستایش کنندگان، تا آخرین حد مبالغه، وصف کمالش را کفایت نمی کنند و صفات کمالش را حدی نیست- سبحانی که سوگند یاد نمود به قلم و آنچه می نویسد . کریمی که الطاف بیکرانش در طول زندگی شامل حال مخلوقش است . این نیازمند ، چون همیشه تحمید گوی و تسبیح خوان اوست که بار دیگر به اندیشه اش پرواز، به دستش توان ، به چشمش نور، به طبعش جولان، به کلامش برکت،و به قلمش حرکت بخشید تا تحقیق حاضر را به آفریدگان عزیزش پیش کش کند. بر خود فرض می دانم از تمامی کسانی که مرا در انجام این پژوهش به نحوی یاری داده اند قدردانی نمایم . ابتدا تشکر می کنم از استاد ارجمند و گرامی جناب آقای دکتر سید محمود مجیدی که در تمامی این مراحل تحقیق با رهنمودهای ارزنده خویش اینجانب را هدایت نموده اند و قطعا با بهره جویی از نظرات ایشان بود که این تحقیق عملی گردید .
خداوند بزرگ را سپاس می گویم که در پناه او ، خانواده دلسوز ،برادر عزیزم آقای سعیدکلانتری و همسر مهربانم این مهم نیز به پایان رسید و یک مقطع از زندگی را به خوبی پشت سر گذاشتم.
وهمچنین از دوست عزیزم محمد یحیایی وهمسر محترم ایشان وهمکار محترم خانم اکبری سپاسگذاری می نمایم .
تقدیم به

پدر و مادر عزیز و مهربانم
که در سختی‌ها و دشوار‌ی‌های زندگی همواره یاوری دلسوز و فداکار و پشتیبانی محکم و مطمئن برایم بوده‌اند.
 

چکیده
آزادی مشروط زندانیان یکی از مباحث حقوق کیفری است، که تعریف دقیق و روشنی از آن در قوانین نمی توان دید. ولی با توجه به مطالب و آموزه های حقوقی و قانونی می توان تعریفی اینگونه ارائه نمود: آزادی مشروط به معنای آزاد کردن فرصت یا مجالی است که بیش از پایان دوره محکومیت به حبس به محکومان در بند داده می شود؛ مشروط به اینکه در مدت آزادی مشروط رفتار مناسب و پسندیده ای داشته باشد.
این تحقیق برآن است به ماهیت آزادی مشروط و مواد مربوط به آن و هم چنین شرایط اعطای آن به محکوم علیه بپردازد. وجود مجازات برای کسی که جرمی را مرتکب شده است، نشان دهنده نوع جرم و هم چنین بیانگر روش اصلاح وی به منظور عدم ارتکاب مجدد جرم توسط مجرم می باشد. نهاد آزادی مشروط هر دو هدف فوق را دنبال می کند تا به این وسیله به هدف اصلی خود، که همانا اصلاح و انطباق اجتماعی مجرم می باشد، دست پیدا کند. قانون گذار در ماده 58 قانون مجازات اسلامی جدید بطور کامل شرایط برخورداری و اعطای آزادی مشروط و همچنین شرایط اجرای آن را که دارای اصلاحات و نوآوری هایی نسبت به قانون قدیم است، را بیان کرده است.
یافته های تحقیق نشان دهنده آن است که آزادی مشروط دارای فواید فردی و اجتماعی متعددی است که از جمله آنها می توان به کاهش جمعیت زندانیان، تشویق به رفتار مناسب در بین زندانیان و …اشاره نمود.
واژگان کلیدی: آزادی مشروط، مجازات، جرم، محکوم علیه، حبس

فهرست
عنوان صفحه
مقدمه 1
الف) اهمیت تحقیق 1
ب) اهداف تحقیق 2
ج)پرسش های تحقیق 2
د) فرضیه های تحقیق 2
و) روش تحقیق 3
هـ) سازماندهی 3
فصل اول : مفاهیم، پیشینه و درآمدی بر فواید و مبانی نهاد آزادی مشروط 4
1-1- مبحث نخست: مفاهیم 6
1-1-1-گفتار نخست: مفاهیم 7
1-1-1-1- آزادی مشروط 7
1-1-1-2- اصل فردی کردن مجازات 10
1-1-1-3- مکاتب مجرم محور 18
1-1-2- گفتار دوم: تفاوت با نهاد های مشابه 24
1-1-2-1- تفاوت با نهاد تعلیق مجازات 25
1-1-2-2- تفاوت با نهاد تعویق صدور حکم 26
1-1-2-3- تفاوت با نهاد عفو 28
1-2- مبحث دوم: پیشینه تاریخی 38
1-2-1- گفتار نخست: در دوران قبل از انقلاب 38
1-2-2- گفتار دوم:در دوران پس از انقلاب 39
1-2-2-1- در قانون راجع به مجازات اسلامی 40
1-2-2-2- در قانون مجازات اسلامی 1370 40
1-2-2-3- در قانون مجازات اسلامی جدید 42
1-3- مبحث سوم: مبانی و فواید 45
1-3-1- گفتار نخست: مبانی 49
1-3-2- گفتار دوم: فواید 50
1-3-2-1- فواید فردی 51
1-3-2-2- فواید اجتماعی 52
فصل دوم: شرایط، آغاز، استمرار و اتمام آزادی مشروط 54
2-1- مبحث نخست: شرایط آزادی مشروط 56
2-1-1- گفتار اول: شرایط ماهوی 56
2-1-1-1- شرایط مربوط به مجازات در حال اجرا 56
1- محدودیت ها 56
2- لزوم سپری شدن نصف از مدت حبس 57
2-1-1-2 شرایط مرتبط با مرتکب 58
1- لزوم برخورداری از حسن اخلاق 58
2- پیش بینی عدم تکرار جرم در آینده 59
3- جبران ضرر و زیان مدعی خصوصی 60
2-1-2- گفتار دوم: شرایط شکلی 61
2-1-2-1- شرایط شکلی مرتبط با مقامات قانونی 62
1- پیشنهاد آزادی مشروط 62
2- تایید آزادی مشروط 62
2-1-2-2- شرایط شکلی مرتبط با مرتکب جرم 63
1- درخواست مرتکب 63
2- ترتیبات قانونی 63
2-2- مبحث دوم: آغاز، استمرار و اتمام آزادی مشروط 64
2-2-1- گفتار نخست: آغاز آزادی مشروط 64
2-2-1-1-صدور حکم آزادی مشروط 65
2-2-1-2- دادگاه صالحه 65
2-2-1-3- قابلیت اعتراض رای صادره 65
2-2-2- گفتار دوم: استمرار آزادی مشروط 61
2-2-2-1- مدت آزادی مشروط 67
2-2-2-2- شرایط لازم الرعایه 68
2-2-3- گفتار سوم: خاتمه آزادی مشروط 68
2-2-3-1- لغو حکم آزادی مشروط 68
1- موارد لغو 69
2- ترتیبات قانونی 69
2-2-3-2- آثار لغو حکم آزادی مشروط 70
2-3- نتیجه گیری ………………………………………………………………………………………….. …………………………………..72
2-4- پیشنهادات 74
2-5- منابع 76

مقدمه
در تمام طول زندگی بشر قوانینی که وضع شده است، هدفی جز کیفر و مجازات مجرمین را نداشته است و واکنش های جامعه نسبت به مجازات مجرمین گاه شدید و گاه خفیف بوده، واکنش های خفیف همانند: طرد از خانواده، قبیله و واکنش های شدید همانند: مجازات های مالی و بدنی بوده است. اجرای بعضی از این مجازات ها موجب می شود که تا فرد نتواند در جامعه باقی بماند اما به تدریج جرایم در اجتماع مشخص شد و مجازات ها نیز ثبات پیدا کرد و تقریبا مجازات متناسب با جرایم تعیین گردید.
با تحول اندیشه های کیفری در خصوص جزا این مفهوم گسترده شد در این حال نه تنها مجازات ها در قانون وجود دارد. بلکه شامل اقدامات تامینی و تربیتی و بعضی اقدامات تامینی و تربیتی و بعضی اقدامات مراجع قضایی و دادگاه های کیفری می شوند.
آزادي مشروط كه به موجب آن محكوم عليه با رعايت شرايطي قبل از پايان دوره محكوميت از تحمل بخشي از محكوميت معاف مي شود .
الف) اهمیت تحقیق
یکی از تدابیر فردی کردن مجازات ها که هدف را دنبال می کند ” آزادی مشروط ” است آزادی مشروط ، یک تدبیر اجرای مجازات است که هدف باز پروری محکوم و پیشگیری از تکرار جرم را دنبال می کند این نهاد ، تعلیق اجرای مجازات سالب آزادی را به دنبال دارد آزادی مشروط فرصتی است که پیش از پایان دوره محکومیت به محکومان در بند داده می شود تا چنانچه در طول مدتی که دادگاه تعیین می کند از خود رفتاری پسندیده نشان دهند و دستورهای دادگاه را به مورد اجرا گذارندتا از آزادی مطلق برخوردار شوند. پس آزادی مشروط ، یکی از ابزارهای مقابله با تکرار جرم و تدبیر موثری برای پیشگیری از بزهکاری است و همواره فرض بر اینست که این نهاد ارفاقی در کنار احیای اصل فردی کردن مجازات ها ، سازگاری اجتماعی و بازپروری محکومان به حبس را تسهیل می کند.
ب) اهداف تحقیق
هدف از نگارش این پایان نامه مطالعه آزادی مشروط در حقوق کیفری ایران می باشد لذا سعی در بررسی به مسائلی چون فلسفه و جایگاه و نهاد آزادی مشروط در حقوق جزای ایران و اهداف آن و بررسی این موضوع که این نهاد ارفاقی در کشور برای رسیدن به اهداف خود از چه سیستم شکلی و اجرایی پیروی می کند می پردازیم و همچنین سیستم شکلی و اجرایی که نهاد ارفاقی در ایران برای رسیدن به اهداف خود پیروی می کند را مورد بررسی قرار می دهیم . این تحقیق بر آن است که مشخص کند تحولات حقوق کیفری ایران درچه راستایی بوده است، عیوب و خلاءهای حقوق جزای ایران در زمینه آزادی مشروط کدام است و چگونگی فائق آمدن بر مشکلات را بررسی می نماییم.
ج)پرسش های تحقیق
1- مهمترین تغییرات شکلی و ماهوی آزادی مشروط کدام است؟
2- مهمترین شرایط استفاده از آزادی مشروط چیست ؟
د) فرضیه های تحقیق
1- از مهمترین تغییرات شکلی می توان به تغییر مقام پیشنهاد دهنده آزادی مشروط در قانون جدید است که دادستان و قاضی اجرای احکام است و از مهمترین تغییرات ماهوی نیز تفکیک بین محکومان با حبس بیش از 10 سال و کمتر از آن برای استفاده از آزادی مشروط است.
2- از مهمترین شرایط استفاده از آزادی طبق ماده 58 قانون مجازات اسلامی مصوب1392 مشروط عبارت است از :لزوم سپری شدن نصف مدت محکومیت، لزوم برخورداری از حسن اخلاق، پیش بینی عدم تکرار جرم در آینده و جبران ضرر و زیان مدعی خصوصی.
و) روش تحقیق
جهت نگارش این تحقیق و برای یافتن پاسخ مناسب از روش کتابخانه ای و توصیفی-تحلیلی و فیش برداری از منابع و مقالات و کتب معتبر استفاده گردیده است، که منابع و کتب و مقالات آن به شکل منسجم در فهرست منابع ترتیب یافته است.
هـ) سازماندهی
رساله حاضر شامل سه فصل است که فصل اول به شرح مفاهیم، پیشینه و درآمدی بر فواید و مبانی نهاد آزادی مشروط پرداخته شده است. در فصل دوم شرایط آزادی مشروط مورد بررسی قرار گرفته است و در فصل سوم به آغاز، استمرار و اتمام آزادی مشروط پرداخته شده است و در پایان نیز نتایج حاصله از موضوع و پیشنهادات را بیان نموده ایم.

فصل اول :

مفاهیم، پیشینه و درآمدی بر فواید و مبانی نهاد آزادی مشروط

به طور کلی می توان گفت که قانون گذار هر کشوری با وضع قوانین کیفری سیاست خاصی را دنبال می کند و یکی از این سیاست ها، اصلاح و انطباق اجتماعی بزهکار است و یکی از تاسیسات کیفری که بیش از هر مسئله ای به اصلاح و انطباق اجتماعی بزهکار توجه دارد، آزادی مشروط است و از دیدگاه مکتب تحققی و مکتب اجتماعی که تلاش دارند با شیوه های گوناگون به اصلاح تدریجی محکومین بپردازند و آنها را به جامعه بازگردانند. نهاد آزادی مشروط این مهم را تسریع می کند.
قانونگذار با تاسیس این نهاد می تواند از وارد شدن آسیب های اجتماعی بر پیکره ی جامعه جلوگیری کرده و همچنین با فرد بزهکار و همچنین خانواده های این افراد که به نوعی از در بند بودن بزهکار دچار آسیب ها و یا به بیان بهتر گرفتار ضرر و زیان های مادی و معنوی گردیده اند و نوعی ناراحتی و دلخوری را از قانونگذار در ضمیر ناخودآگاه خود احساس می کند، آشتی را حاکم کند و همچنین قانونگذار با اجرای این شیوه ما را در راستای اجرای اصل فردی کردن مجازات یاری خواهد کرد.

1-1- مبحث نخست: مفاهیم
تغييرات انديشه هاي حقوق جزادر سالهاي اخير و بخصوص توجه به شخص مجرم به عنوان فردي كه دستخوش جبرهاي پيچيده اجتماعي و فردي است و غالباً بي آنكه خود به شكلي مصمم بخواهد، در مسير فعل مجرمانه قرار مي گيرد ، موجب آن شده است تا هيولاي ساخته و پرداخته شده قرون از بزهكار تغيير شكل دهد و مجرم به عنوان انساني نيازمند به كمك و راهنمايي و لايق تربيت واصلاح مورد توجه قرار گيرد . اين چرخش سريع تفكر نه تنها ناشي از ضرورت توجه به انسان است كه بي ترديد در هيچ برهه از زمان نبايد بر آن خاكستر فراموشي بنشيند و رنگ ببازد بلكه ، در عين حال فايده اجتماعي انديشه هاي حقوق جزا واعمال سياستهاي كيفري دقيق، علمي و منطبق با نيازهاي جوامع پيچيده و درحال تغيير امروزي نيز در اين تحول تفكر نقش اساسي داشته است . بدين دليل، به هنگام

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید