ذرت یکی از با ارزش‌ترین گیاهان زراعی است و این گیاه به‌عنوان سلطان غلات معروف است (سرمدنیا، ۱۳۷۲). ذرت به‌دلیل دارا بودن خواص زراعی مطلوب، بهره‌برداری اقتصادی خوب و سازگاری وسیع با شرایط مختلف آب و هوایی سالانه بیش از ۱۳۰ میلیون هکتار از اراضی دنیا را به کشت خود اختصاص می‌دهد (ولد آبادی و همکاران، ۱۳۸۱ و علیزاده و همکاران، ۱۳۷۵). این گیاه بعد از گندم و برنج مقام سوم را بین محصولات زراعی در جهان به خود اختصاص داده است (نور محمدی و همکاران، ۱۳۸۳).
ذرت به‌دلیل اینکه دارای مواد قندی و نشاسته‌ای زیاد بوده و از طرفی نیز مقدار محصول آن در واحد سطح نسبتاً زیاد و قابل توجه می‌باشد، یکی از بهترین و مناسب‌ترین نباتات علوفه‌ای جهت تهیه علوفه سبز و یا سیلو شده و همچنین مصارف صنعتی شناخته شده است (کاظمی ابربط، ۱۳۷۴).
نزدیک به ۲۵-۲۰ درصد از تولیدات جهانی ذرت به صورت مستقیم در شکل های مختلف (آرد ذرت، شیرینی ، کنسرو، فرنی ذرت) در تغذیه انسان، ۷۵-۶۰ درصد آن به صورت های مختلف مانند دانه، خمیر، پودر، سیلو و غیره به مصرف غذای دام می رسد. بعلاوه، حدود ۵درصد تولید ذرت نیز جهت فرآورده های صنعتی مورد استفاده قرار می گیرد. ارزش غذایی فرآورده های صنعتی ذرت بسیار مهم می باشد. ذرت یکی از ارزانترین و خالص ترین منابع تولید مواد آلی جهت مصارف صنعتی است در کارخانجات نشاسته سازی از ذرت نشاسته ، خوراک دام، شربت قند و روغن استخراج می کنند. در صنایع تقطیری از ذرت تخمیر شده الکل و از جوانه ذرت روغن به دست می آید (نور محمدی و همکاران، ۱۳۸۳).
امروزه بیش از ۵۰۰ فرم فرآورده ی درجه دوم از ذرت به دست می آید. از ساقه های ذرت در صنعت کاغذ سازی، مقوا سازی و غیره و از چوب بلال در تهیه اسید استیک، قطران زغال و فورفورال که در صنایع رنگ و لاستیک سازی به کار می رود، استفاده می گردد (نورمحمدی و همکاران، ۱۳۸۳).
پروتئین های که در جنین ذرت وجود دارد از کیفیت بسیار بالایی برخوردار هستند و دارای اسید های آمینه ضروری مثل پروتئین های حیوانی می باشند که در تغذیه انسان از آن ها استفاده می شود (گارنر، ۱۹۸۸). مواد پروتئینی ذرت شامل گلوبولین، گلوتنین، پرولامین و زئین است. اگر چه اسید گلوتامیک (۳/۳۱ درصد) و لئوسین (۲۵ درصد) بالایی دارد ولی ترپتوفان پائینی دارد (فولمن، ۱۹۷۷).
طول دوره رسیدگی میزان پروتئین دانه ذرت را متأثر ساخته به طوری که هیبرید های زودرس از پروتئین بالاتری در مقایسه با ارقام میان رس و دیر رس برخوردار هستند این در حالی است که مقدار نشاسته دانه ذرت در هیبرید های دیررس بیش از ارقام زودرس است. از سوی دیگر با کاهش دمای محیط از درصد پروتئین دانه ذرت کاسته می شود (کاظمی ابربط، ۱۳۷۴).
۱-۴- سطح زیر کشت و تولید ذرت
۱-۴-۱- وضعیت تولید ذرت در جهان
با توجه به قدرت سازگاری بالای ذرت با محیط و با توجه به ارقام هیبرید گوناگونی که در حال حاضر وجود دارند سطح زیر کشت و همچنین مصرف ذرت طی سال‌های اخیر در اغلب کشورهای جهان به سرعت افزایش یافته و بر اساس آمار منتشر شده از سازمان خواربار جهانی در سال ۲۰۰۷ میزان تولید ذرت در جهان ۷۷۷ میلیون تن بوده است (زمانی، ۱۳۷۲، منیعی، ۱۳۷۰ و فائو، ۲۰۰۷).
ایالات متحده آمریکا در بین کشورهای تولید کننده این محصول جایگاه ویژه‌ای داشته است و کشورهای چین، برزیل و مکزیک به‌ترتیب مقـام‌های دوم و سوم و چهارم را در تولید ذرت به خود اختصاص داده‌اند. به‌طور کلی ذرت در جهان از نظر سطح زیر کشت رتبه سوم و از نظر تولید رتبه اول را در بین غلات دارا بود. سطح زیر کشت ذرت در جهان در سال ۲۰۰۷ معادل ۶/۹۳ میلیون هکتار و عملکرد آن ۴۹۰۰ کیلوگرم و میزان تولید معادل ۷۷۷ میلیون تن اعلام شده است (فائو، ۲۰۰۷).
جدول ۱-۲- سطح، تولید و عملکرد ذرت در شش کشور برتر تولید کننده ذرت در سال ۲۰۰۹

کشور سطح زیر کشت
(هکتار)
تولید
(میلیون تن)
عملکرد
(میلیون تن در هکتار)
آمریکا ۳۲۲۰۹۲۷۷ ۳۳۳۰۱۰۹۱۰ ۳۴/۱۰
چین ۳۰۴۷۸۹۹۸ ۱۶۳۱۱۸۰۹۷ ۳۵/۵
برزیل ۱۳۷۹۱۲۱۹ ۵۱۲۳۲۴۴۷